Ładowanie dwóch akumulatorów w samochodzie z inteligentnego alternatora

W każdym kamperze, oprócz akumulatora rozruchowego odpowiedzialnego za start silnika, musi funkcjonować sprawny akumulator hotelowy. Urządzenie to, nazywane również pokładowym lub użytkowym, dostarcza energię elektryczną potrzebną do funkcjonowania sprzętu TV, pomp wody, czajników i innych niezbędnych sprzętów.
 

Ładowanie obu akumulatorów z inteligentnego alternatora

może okazać się konieczne w różnych sytuacjach, na przykład w czasie postoju. To najlepszym wyjście zimą, gdy instalacja fotowoltaiczna staje się mniej efektywna. W jaki sposób podejść do tematu?
 

Decyzja o sposobie na jednoczesne ładowanie dwóch akumulatorów w aucie za pomocą alternatora definiowany jest przez rodzaj zasobnika energii. Najczęściej spotykane są akumulatory hotelowe (użytkowe):
 

• Z elektrolitem ciekłym
• Typu AGM i GEL
• LiFePO4

W przypadku akumulatora hotelowego z elektrolitem ciekłym, montaż instalacji do ładowania z alternatora nie jest trudny. Z pewnością poradzą sobie z nim wszyscy miłośnicy motoryzacji. Wynika to bezpośrednio z budowy ogniw z elektrolitem ciekłym - mogą być ładowane prądem o dużym natężeniu, bezpośrednio z alternatora. 
 

Polecamy wykorzystanie ergonomicznego urządzenia Cyrix CT marki Victron Energy. Zwiera ono oba akumulatory w momencie, gdy wykryje napięcie płynące do akumulatora rozruchowego z alternatora. Jeżeli silnik zostanie wyłączony, napięcie spadnie, a Cyrix CT rozłączy akumulatory od siebie.
 

To prosty, a w dodatku bardzo prosty sposób na ładowanie akumulatora hotelowego z alternatora.

Funkcjonalne urządzenie kosztuje około 280 zł plus ewentualne koszty montażu. Należy jednak pamiętać, że Cyrix CT może być wykorzystany wyłącznie dla akumulatorów z elektrolitem ciekłym.
 

Jeżeli chcesz przeprowadzić ładowanie do akumulatora AGM lub GEL z alternatora, sprawa nieco się komplikuje. Tego typu ogniwa nie powinny być ładowane prądem o wartości większej niż 0.2-0.3C (w zależności od pojemności akumulatora). W przeliczeniu na amperaż, wartości wyglądają następująco:
 

• Dla akumulatorów żelowych 100A maksymalny prąd ładowania = 20A
• Dla akumulatorów AGM 100A maksymalny prąd ładowania = 30A

Ładowanie ogniw żelowych i AGM wymaga kontrolowania wartości prądu do lądowania.

Jeżeli akumulator jest głęboko rozładowany (~11V) i połączymy go z alternatorem, ten ostatni zacznie podawać prąd o zbyt dużym amperażu. Nastąpi zjawisko nazywane gazowaniem akumulatora, co znacznie ogranicza żywotność baterii. Nie chodzi o małe wartości. Z powodu niewłaściwego ładowania, przydatność akumulatora pokładowego może spaść nawet o 70%!
 

Ładowanie drugiego akumulatora jest jednak możliwe z wykorzystaniem tzw. ładowarek DC DC , czyli ładowarek zasilanych z akumulatora w komorze silnika. Ich zadaniem jest ograniczenie amperażu, zapobiegają więc zbyt szybkiemu ładowaniu i gazowaniu akumulatora. Popularną ładowarką jest Orion-Tr Smart 12/12V 30A DC-DC  firmy Victron Energy. Zasada pracy chargera jest podobna do Cyrix CT, ale może być dodatkowo sterowane z poziomu smartfona za pośrednictwem łączności Bluetooth.
 

Trzecim rodzajem ogniw pokładowych są akumulatory LiFePO4. W tym przypadku zawsze konieczne jest stosowanie dedykowanego chargera. Baterie LiFePO4 mogą pobierać bardzo duże ilości energii, nawet jeżeli są doładowane. Z tego względu bezpośrednie połączenie alternator a akumulator prowadzi do pracy ogniw na maksymalnych obrotach, ich zapalenia, a w konsekwencji zniszczenia. Chociaż większość alternatorów LiFePO4 są zarządzane przez BMS i po wykryciu zbyt wielkiego amperażu prądu wejściowego odłączają się samodzielnie, próg rozłączenia jest zwykle przesunięty dalej niż moc alternatora.
 

Jak samodzielnie zamontować ładowanie akumulatora zasilającego i hotelowego z alternatora?

Jeżeli korzystamy z ładowarek DC-DC, wystarczy wykorzystać wejścia (+) oraz (-) w akumulatorze pokładowym i komorze silnika. Dla akcesoriów takich jak Cyrix CT koniecznie należy przeczytać instrukcję obsługi, w której schemat połączenia wykazano krok po kroku. Ważne jest aby przewody dodatnie obu akumulatorów były podłączone do oddzielnych styków izolatora Cyrix CT, a masa ma być połączona razem. 
 

Dzięki wykorzystaniu ładowarek dedykowanych dla akumulatorów hotelowych, można uzupełniać ubytki energii bez szkody dla ich trwałości. Prawidłowa eksploatacja sprawia, że ogniwa mogą służyć bardzo długo:
 

• Akumulatory AGM do 4 lat
• Akumulatory GEL mają trwałość 8-10 lat
• Akumulatory LiFePO4 markowych producentów - nawet do 20 lat bez większych problemów użytkowych